منابع و ماخذ پایان نامه برنامه ریزی، امنیت روانی، برنامه ریزی فضایی

ساختمانی مانند پارتیشن ها و پنجره ها را که درون نظام کلی شبکه قرار دارند، جاسازی و هماهنگ می سازند.
– شبکه های خدماتی که به توزیع مراکز خدماتی در سراسر ساختمان کمک می کنند.
– شبکه های طراحی که محل کار گروه های کاری را تنظیم می کنند.
شبکه های شکل دهی عمودی
شبکه های شکل دهی، نظم ابعاد را به عهده دارند که مهمترین و دایمی ترین بخش های پوسته ساختمان را به یکدیگر متصل می سازند. انتخاب یک شبکه داخلی شکل دهی به نوع و اندازه فضاهایی که در یک ساختمان نیاز است و نظم سازه ای سیستم انتخابی بستگی دارد. سیستم‌های شکل دهی عمودی عبارتند از:
ستون ها
برای طراحی چیدمان ساختمان تا آنجا که امکان دارد ستون ها باید از هم فاصله داشته باند. در دفتر کار بسته(شبکه ای) مشکل عمده این است که ستون ها در جاهای نامناسب قرار می گیرند و قطعاً با خطوط مورد نظر دیوارها مطابقت ندارند. چون حداقل عرض قابل استفاده برای یک اطاق 75/2 متر است باید شبکه ستونی مضربی از این عدد باشد. عمق اتاق های مجزا ممکن است تا 5 متر هم افزایش یابد ولی مناسب ترین اندازه بین 3 تا 4 متر است.
شبکه شکل دهی افقی
به طور کلی هر قدر فضای داخل ساختمان عمیق تر باشد بعد کف هم زیادتر می شودزیرا بین کف و سقف و صفحات کف، کانال های شبکه های خدمات قرار می گیرند. 7/2 متر در حال حاضر در فضاهای عمیق برای ارتفاع کف تا سقف ارتفاع مناسبی است.
شبکه های اثاثیه
ابعاد اثاثیه اتاق در ساختمان های اداری متفاوت است. برای طراحی و رعایت کامل حالت انعطافی یعنی استقرار لوازم سنگین و متمرکزی مثل دستگاه های بایگانی و کتابخانه ها و برای حرکت دادن این لوازم به هر نقطه دیگر دفتر کار، فضایی معادل 5٪ کل در نظر گرفته می شود.
شبکه های ساختمانی و تاسیساتی
نیاز به شبکه های ساختمانی با این حقیقت تثبیت می شود که لوازم ساختمانی و مواد در یک سری اندازه های معدود ساخته می شوند. در طراحی این شبکه باید به اتصالات برقی و سقفی، پارتیشن و فواصل شبکه ها و کانال های برقی توجه نمود.
تعیین قطعات منظم برای فضاهای کار
در طراحی ادارات نحوه قرارگیری لوازم همواره بر اساس شبکه ای از ابعاد پایه ای قرار می گیرد که عبارتست از نمودار یا واحد اصلی ابعاد برای بخش های داخلی ساختمان. ابعاد اتاق ها ضریبی از این مقیاس هستند که محاسبات آنها متناسب با مقدار فضای مورد لوزم برای استقرار کارمند و اندازه و نوع اتاقی است که بیشتر مورد استفاده قرار می گیرد.برای تعیین مقیاس لازم است نیازهای حقیقی و آینده مشخص و پیش بینی شوند. علاوه بر این باید در ابتدا مشخص گردد که آیا کارمندان در سالن های بزرگ با معدود بخش های مجزا شده اسکان می یابند یا این که همه کارمندان دراتاق های مجزا مستقر می شوند؟ در مواردی که سطح هر طبقه به اتاق های مجزا تقسیم می شود اتاق های 2 نفره واحدهای مطلوب تری هستند بنابراین مناسب تر است که علاوه بر میزها، فضایی هم به کتابخانه، کابینت های بایگانی و یا کابینت های اندکس کارت اختصاص یابد. حداقل شبکه در ابعاد بین 158 ساننتیمتر و 203 سانتیمتر متغیر خواهد بود. با در نظر گرفتن این محاسبات حداقل فاصله 75 سانتیمتر بین میز و دیوار پیش بینی شده است.
در صورتی که کتابخانه ای به بلندی 70 سانتیمتر در جلوی دیوار قرار گیرد محاسبات فوق را ممکن است تا 70 سانتیمتر تقلیل داد. فاصله 75-70 سانتمتر بسیار رضایت بخش است. زیرا کارمند قادر خواهد بود بدون برخاستن ار زوی صندلی خود به هر سمت که نیاز پیدا کند، مسلط شود. به فرض اینکه عرض کتابخانه 35 سانتمتر باشد، مقیاس حاصله برای اتاق های اداری از قرار 180 سانتیمتر خواهد بود. این اندازه با ابعاد پیشنهادی نویفرت تقریباً مطابقت دارد.
اغلب اوقات 188 سانت برای استقرار در حالتی است که هیچ گونه وسیله دیگری در پشت کارمند قرار نداشته باشد. در این صورت فضایی برابر با 150 سانت ین دیوار پشت سر میز قرار خواهد داشت که دارای حداکثر مزیت است.
از طریق محاسبه ضریب های اولیه تعداد بسیاری از اتاق ها با اندازه های متفاوت به راحتی بدست می آیند، ولی حتی بزرگ ترین واحد باندازه 203 سانتیمتر به تنهایی عرض لازم را برای یک اتاق خصوص ندارد.
با توجه به عمق اتاق هایی که امروزه بهدفاتر کار اختصاص می یابد این اندازه ها احساس عدم رضایت خاطر ایجاد می کنند. به علاوه اتاق های جداگانه معمولاً در اختیار کارمندان ارشد قرار می گیرند و یا به عنوان یک امکان به حساب می آیند. در هر صورت لازم است علاوه بر مبلمان معمولی اتاق، تسهیلات نشستن برای ملاقات کننده ایجاد شود. بنابراین فضای لازم درون اتاق به ندرت کافی به نظر می رسد.شبکه 35/1 متری دفاتری به عرض 7/2 متر و شبکه 5/1 متری دفاتر به عرض 3 متر ایجاد می کند و اگر مدول های شبکه 60 سانتی متر باشد، با اجزای ساختمانی هماهنگی بیشتری خواهد داشت.
سیرکولاسیون
سهولت در رفت وآمد پرسنل و مراجعین یک اداره یکی از مهم ترین مسائل پیش روی طراح است که عدم توجه به آن باعث تداخل مسیرها و سردرگمی مراجعین می شود از طرفی امنیت اداره را به مخاطره می اندازد. در ساختمان هایی که جمعیت فراوانی از آنها استفاده می کنند، تحلیل ایاب و ذهاب از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است در این رابطه باید مسیرهای ایاب و ذهاب افقی و عمودی به دقت مورد مطالعه قرار گرفته و بررسی شود که چه گروههایی از افراد در بین چه طبقاتی رفت و آمد می کنند. همچنین باید توجه داشت که سیرکولاسیون تنها به معنی راه رفتن افراد نیست بلکه شامل فنجان های حاوی چای و افرادی که بسته هایی را حمل می کنند نیز می شوند. باید توجه داشت بخش هایی که مراجعین بیشتری دارند باید در محلی قرار گیرند که مراجعه کننده از هنگام ورود تا رسیدن به محل مورد نظر، مسیر کوتاه، مستقیم و مناسبی را طی نماید.
راهروها
عرض راهرو را حجم رفت و آمد تعیین می نماید. در راهروهای طولانی باید به وسیله شکست های منطقی از یکنواختی راهرو جلوگیری نمود و در محل تقاطع ها مانند پله ها و یا جلو آسانسور باید راهرو را عریض نمود. در برنامه ریزی فضایی، استاندارد های زیر برای فضای گردش داخلی قابل استفاده است.
راهروهایی که به خروجی های اصلی منهی باشند و بار اصلی رفت و آمد را حمل می کنند باید دارای عرضی معادل حداقل 150 سانتیمتر باشند.
راهروهایی که میزان متوسط رفت و آمد در آنها انجام می شود باید دارای حداقل 120 سانتیمتر باشند.
راهروهایی میان ردیف های مسیرها باید عرضی برابر 90 سانتیمتر داشته باشند.
پلکان ها
اندازه و تعداد پلکان ها به حجم رفت و آمد، تعداد پرسنل و مراجعین بستگی دارد. در این رابطه ضوابط ایمنی و آتش که در نشریه حفاظت ساختمانها در برابر حریق مقررات ملی ساختمان آمده است الزامی است.
مبلمان اداری
تناسب لوازم اداری با دفاتر، تحت تاثیر عواملی چون قابلیت تطبیق، تنظیم، دوام، سازگاری، فضای نگهداری، بهره وری، زیبایی و چگونگی سیم کشی می باشد.
فضای مورد نیاز برای کارمندان در حالت نشسته یا ایستاده، مبنایی برای محاسبه ی حداقل فاصله بین میزها و میز تحریرها است. صندلیها باید قایل تنظیم چرخدار و مبله و مجهز به پشتی تکیه دادن باشد. دفاتر بایگانی، آرشیو و کارتهای اطلاعات و … را می توان در کمدهای بدون پهلو که معمولاً از جنس استیل و در ابعاد استاندارد ساخته می شوند قرارداد.
همه اماکن کار چه در دفاتر خصوصی وچه در فضای باز به واحدهایی شامل مبلمان و تجهیزات خلاصه می شوند. عنصر اصلی در اماکن کار میزهای تحریر هستند. قواعد زیر در مورد نحوه محل قرارگیری میزهای تحریر وجود دارند.
– استانداردهای فضایی از یک استفاده کننده تا دیگری متغیر است. با وجود یک حداقل فضای غیر قابل کاهش برای اثاثیه لازم است.
عنوان شغلی
سایز احتمالی میز (سانتیمتر)
مدیر
50 x 75 + 75 x 150
کارمند
70 x 130 یا 05 x 100
منشی
70 x 130 + 50 x 100
تایپیست
70 x 120
جدول (1) : ابعاد احتمالی میز
طول
عرض
ارتفاع
200
180
150
120
100
90
90
75
60
76-71
جدول (2) : ابعاد قابل قبول میزهای دفتری
تصویر 5- فضای لازم جهت چیدمان میز تحریر
وسایل و لوازم کار اداری
الف) موقعیت ها
طراحان اداری معتقدند در تقسیمات فرعی فضا، مبلمان نقش حیاتی دارد. در انتخاب مبلمان باید به عمق فضا، تراکم و نوع کار توجه نمود.
ب) انتخاب اثاثیه
در انتخاب اثاثیه، ظاهر اداره و موضوعات نگهداری اثاثیه، نصب آزمایشی و الگوی کاری باید مورد توجه قرار گیرند.
وسایل کار درایران
وسایل اصلی کار در ایران میزها و صندلی های تحریر هستند. در یک دفتر عمومی ممکن است افرادی با شغل های کاملاً متفاوت مستقر شوند و محل وسایل مختلف بر حسب کثرت و قلت دفعاتی که در روز مورد استفاده قرار می گیرند، مشخص می شود. نوع کار و چگونگی لوازم مورد استفاده، مشخصات میز تحریر را تعیین می نماید. موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران در استاندارد شماره 404-1346 میز تحریر ادارات و در نشریه شماره 651 صندلی ادارات را استاندارد کرده است.
نوع
طول
عمق
ارتفاع
میز مدیر
200-180
100-90-85
77-67
میز با کاربرد عمومی
با یک پایه
150-140
75
77-67
میز با کاربرد عمومی
با دو پایه
120-100
75-45
77-67
جدول 3- ابعاد استاندارد موجود
ملاحضات در چیدمان
منظور کلی از یک چیدمان ملاحظاتی حفظ حقوق و امنیت روانی هر یک از کارکنان است این ملاحظات عبارتند از :
محوطه متعلق به هر گروه باید بخوبی مشخص گردد و هیچگونه راه عبور و مرور از بین این محوطه ها نگذرد. کلیه مسیرها خالی از مانع باشد و مسیر از طریق قرار دادن گل و گیاه یا پارتیشن مشخص شود.
وظایفی که آلودگی صوتی دارند باید با عواملی مثل فضای راهرو، ستون ها، گل . گیاه و فضاهای خالی محصور شوند. این عوامل باید بنحوی باشند که عملکردها در نهایت وضوح باشند و کارمندان بتوانند از آن طریق تغییرات را درک نمایند.
هیچ شخصی نباید مستقیماً با رفت و آمد شخص دیگر و یا انواع وسایل کار غیرضروری رو در رو قرار گیرد.
هر کس باید بتواند شخص وارده شونده به فضای کار گروهی را ببیند.
عملکردها و کارهایی که بیشترین تماس با مراجعه کننده را دارند باید در نزدیکترین محل به راههای اولیه و ثانویه واقع شوند.
قرار دادن گیاهان باید همشیه، جهت تامین نیاز عملکردی معین باشد، مانند مشخص نمودن یک مکان مهم، جلوگیری از دید یا تعیین مسیر رفت و آمد و تنظیم ترافیک
میزها باید در یک جهت قرار گیرند. استفاده از این روش الگوهایی را برای تحقق جریان مستقیم کار فراهم کرده و ارتباطات را تسهیل می نماید.
در فضای باز باید سعی شود تا میزهای باز در ردیف های دوتایی قرار گیرند. در این روش با استفاده از پارتیشن های کوتاه، ملاقات های حضوری با مراجعین ممکن شده ودر عین حال حداکثر بهره برداری از فضا تامین می شود.
میزها باید چنان قرار گیرند که فاصله میان قسمت جلوی یک میز تا قسمت عقب میز بعدی حدود 180 سانتیمتر باشد.
در دفاتر خصوصی، میز باید چنان قرار گیرد که کارمند نسبت به در ورودی دید داشته باشد.
در فضای باز اداری، محل کار سرپرست باید در مجاور محل کار مسئل پذیرش یا منشی، قرار داشته باشد. دسترسی به دفاتر سرپرستی نباید از میان فضای کار اداری صورت گیرد.
چیدمان در ادارات باید بر اساس هدف فضاهای مربوط صورت گیرد. خصوصاً در نحوه چیدمان صندلیهای کارمندان، به تحقیقات ” زمر” در مورد اهداف چهارگانه (فعالیت انفرادی،همکاری، رقابت و گفتگو) توجه شود.
نحوه چیدمان میزها می تواند موجبات رضایت ارباب رجوع را

مطلب مرتبط :   منبع پایان نامه دربارهof، and، Figure

دیدگاهتان را بنویسید