منابع و ماخذ پایان نامه فضاهای باز، عوامل طبی، عوامل طبیعی

نیز فراهم آورد و طوری باشد که موجب تسهیل انجام کارها و عدم سردرگمی آنها شود. همچنین از چیدمان برای دادن یک سازماندهی جدید به فضای اداری، خصوصاً در فضاهای باز اداری می توان بهره جست.
تناسب بین مقام و موقعیت اجتماعی کارمندان با چیدمان و جایگاهشان در فضای کار موجب رضایت آنها و رفتار مناسب ارباب رجوع می شود. در طراحی فضاهای اداری باید به ارزشها نمادی محیط نیز توجه شود. مثلاً در ایران دارای ارزش خاصی است و به حفظ موقعیت کسانی که در آنجا مستقرند کمک می کند.
تنظیم فضا با تغییرات
شاید بزرگترین پیشرفت در زمینه ساختمان های اداری در دهه گذشته توجه به طراحی داخلی و تنظیم فضاهاست. با تقلیل متناسب دفاتر کار شبکه ای، سیستم اثاثیه اداری نقش جدیدی در تقسیم بندی فضا و تعیین مرزها داشته است. میزهای تکی و قابل استفاده برای جدا سازی محیط و واحدهای بایگانی متحرک در یک سیستم، می تواند هم برای مراکز کار فردی مورد استفاده قرار گیرد و هم بای چیدمان باز کارمندی، که منوط به چگونگی جریان یافتن کار خواهد بود.
بوجود آمدن محوطه های وسیع باز، طرح هایی را ایجاد می کند که در آن وظایف اداری متنوع تر می شود و از رسمیت آن می کاهد. دفاتر باز و جدید، فضای عظیمی است که به نحوی طراحی شده که مراکز استراحت کارمندان، محل برگزاری جلسات غیر رسمی، تسهیلات مراجعات عمومی و خدمات اداری غیر متمرکز را می توان در یک بخش قابل رویت پیدا کرد.
تصویر 6- نمونه ای از یک واحد اداری مبله شده
طراحی محل و میدان کار از دیدگاه آنتروپومتری
آنتروپومتری، علم آگاهی به ابعاد و اندازه های بدن انسان و کاربرد این اطالعات است. طراحی فضای کاری باید با توجه به ابعاد و اندازه های بدن انسان، کارکردن به صورت ایستاده یا نشسته، ابعاد محل کا ر در حالت ایستاده یا نشسته صورت گیرد.
طراحی و ایجاد محل کار و عملیاتی که در ارتباط با انجام این طراحی صورت می پذیرد، یکی از وظایف اصلی و مهم متخصصان مطالعه کار است.
درطراحی محل کار مسایل آنتروپومتری، فیزیولوؤیکی، روانی، فنی و دیدگاه سازمانی را باید مد نطر داشت.
برای تنظیم انواع وسایل و دستگاه های مورد لزوم کاری بر روی میز، 3 معیار را باید در نظر گرفت:
– این نظم باید فعالیت را آسان کند.
– باید به جلوگیری از حالت نامناسب بدن کمک نماید.
– باید مانع ارتباط با همکاران نشود.
عملکرد فضائی و محدودیت ها
عنصری که در شروع باید مد نظر قرار گیرد عملکرد و نحوه استفاده از فضای داخلی است. یک چهار دیواری می تواند به عنوان اطاق خواب، نشیمن، اطاق بچه، آشپزخانه یا دفتر کار شخص معین برای فعالیت مشخص قرار گیرد، ضروری است با استفاده از عواملی چون ورپردازی و چیدمان مبلمان تقسیم گردد تا عملکرد هر یک دقیقاً مشخص گردد. شکل و نظم اثاثیه می تواند همچون دیوارها در یک فضای بزرگ ایجاد نوعی محصوریت کرده و الگوهای خاصی را به نمایش بگذارد. حتی یک عنصر تنها قادر است از طریق فرم، اندازه و شکل خود، فضا را تحت الشعاع قرار داده و حوزه فضایی را نظم بخشد. همچنین نور و الگوهای تاریک و روشن آن باعث می شود تا قسمتی از فضا جلب نظر کرده و در عوض از اهمیت سایر قسمت ها کاسته شود و در نتیجه، فضا از این طریق تقسیم بندی می شود. بنابراین این با افزایش عناصر یک صرح، روابط فضایی نیز تنوع می یابند. این عناصر، درون مجموعه ها و دسته هایی قرار می گیرند که هر کدم نه تنها فضا به نحوهی استفاده ما از آن فضا بستگی قاطع دارد. ماهیت فعالیت های ما و نحوه انجام آنها بر طرح، نظم و سازمان دهی فضای داخلی تاثیر می گذارد.
آثار عوامل طبیعی بر انسان
دمای محیط، سرو صدا، نور، رنگ، بافت، دید های داخلی و خارجی و مسائل زیبایی شناختی از مهترین عوامل طبیعی تاثیر گذار بر کیفیت کار یک کارمند می باشند که لازم است دقیقاً مورد بررسی قر ار گیرند.
دمای محیط
کارمندان ادارات اولویت خاصی برای جریان مناسب هوا و تهویه مطبوع در محیط کارشان قائلند، اما معمولاً پاسخ مناسبس از سوی طراحان به این مسئله داده نشده و عمده طراحی های داخلی، حداکثر در مرحله توجه به نور و دید به اثاثیه متوقف مانده اند.
مشکلات کیفیت هوا و کنرل درجه حرارت در دهه ها یاخیر به واسطه طرح های جدید معماری و معماری داخلی بدتر شده اند. موج صرفه جویی در مصرف انرژی، ساختمانهایی را به عرضه داشته که نسبت به فضای بیرون کاملاً مسدود اند، اما در مقابل، سطح آلودگی هوای داخل را بالا می برند. جریان هوا و تهویه آن را مشکل تر نیز ساخته است. در اغلب زمان ها، جداکننده ها سد راه جریان هوا می شوند و اصطلاحاً چاله های هوایی در فضا ایجاد می کنند که در نتیجه، کارکنان یا تأثیر تهویه مطبوع را به شکل بسیار مستقیم و مزاحم دریافت می کنند و یا اصلاً دریافت نمی کنند.
مسئله ای که باعث پیچیدگی بیشتر قضیه می شود، این است که کیفیت هوا و درجه حرارت مطلوب در هر شخص فرق می کند. یک تغییر مشخص در هوا ممکن است سبب بروز فشار جدی در شخص شود، در حالیکه بر اسیرین هیچ اثری نداشته باشد یا حتی خوشایند به نظر برسد.
اگر چه نتایج تحقیقات در این زمینه متفاوت هستند اما بطور کلی گرما تکالیف ذهنی پیچیده را بعداز مواجهه طولانی با آن مختل می کند و تکالیف حرکتی را بعداز مختصر مواجهه ای دچار آسیب می نماید.
دمای بالای 32 درجه سانتیگراد پس از 2 ساعت عملکرد ذهنی را مختل نموده، لذا باید سیستمهای تهویه و سیستمهای برودتی مطلوب تعبیه شود. اثر سرما بر عملکردف مشابه اثر گرما است.
بنابر مجموع این مسائل، طراحان فضای داخلی می بایست قدری قابلیت کنترل فردی هوا را نیز در نظر گیرند.
سرو صدا
سرو صدای 90 تا 110 دسی بل اثرات مضری بر عملکرد حرکتی و اعمال ذهنی ندارد این یافته در طراحی محیطهای اداری به ویژه محیطهای باز اداری قابل توجه است.
اثرات مهم سر و صدا، اثرات آنی و فوری آن است، از این رو در کارهای دقیق مثل بررسی پرونده، غلط گیری و سایر کارهای دقیق فکری و دفتری، باید این مساله را مد نظر داشت و تا سرحد ممکن باید سعب کرد سرو صدا قابل کنترل باشد تا اثرات منفی کمتری داشته باشد.
پوشاندن (Masking) از لحاظ اثری که در عدم تمایز بین شنیدینهایمان ایجاد می کند، بیشتر از نوفه (Noise) در کاهش عملکرد اثر دارد. این مساله بخصوص در طراحی فضاهای باز باید مورد عنایت قرار گیرد.
در مواردیکه لازم است کارمندان ارتباط کلامی داشته باشند، رعایت فاصله مناسب در چیدمان میزها ضروری است.
طبق استاندارد برانک سرو صدای 50 تا 70 دسی بل سطوح قابل قبول برای رفتار اجرایی و اداری است.
باید ترتیبی اتخاذ کرد که سر و صداهای غیرقابل حذف، برای کارمندان پیش بینی پذیر شوند زیرا اثرات تزاحمی آنها کمتر است.
نور
نور طبیعی
نور اصلی ترین عامل پویایی یک فضای داخلی است. بدون نور، فرم، رنگ، یا بافت قابل مشاهده ای وجود نداشته، و هیچگونه مرز مرئی جهت فضای داخلی وجود نخواهد داشت.
بنابریان، نخستین عملکرد طراحی نور، روشن کردن فرم ها و فضای یک محیط داخلی و نیز اجازه به کاربردهای فضا است تا فعلیت ها و وظایف خود را با سرعت، دقت و راحتی در خود انجام دهند. نور بر ادارک ما از بافت تاثیر می گذارد و در عوض و خود هم توسط بافتی که آن را روشن می کند، تحت تاثیر قرار می گیرد. نور مستقیم که رو سطحی با بافت فیزیکی می تابد، بافت دیداری آن را افزایش می دهد، در حالی که نور پراکنده، بافت فیزیکی را تشدید کرده و حتماً می تواند ساختار سه بعدی آن مبهم نماید. نحوه چیدمان منابع نوری و الگوهای روشنایی ساطع شده توسط آنها بایستی با جنبه های معمارانه ی یک فضا و الگوهای کاربردی آن، همکاهنگی داشته باشند. از آنجا که چشمان مه همواره در جستجوی درخشنده ترین اشیاء و پرتحرک ترین تضادهای سایه و روشن در میدان دیدشان می باشد، این هنماهنگی در طراحی نورپردازی متمرکز سطح کار، اهمیت ویژه ای می یابد.
اخیراً دانشمندان دریافتند که یک رابطه قوی زیست شناختی نیز بین خورشید و سلامت انسان وجوددارد، به این ترتیب که طیف کامل این نور، تولید هورمون مضر ملاتونین را که خستگی جسمی و روحی به بار می آورد متوقف می سازد. مواردی هست که نشان می دهد این فرآیند کاملاً در روحیه، بازدهی و وضع عمومی افراد تأثیر می گذارد.
یک راه بهره مند شدن از انور روز در اعماق فضاهای داخلی موسسات، قراردادن دیوارهای داخلی آنها به ترتیب از کوتاهترین ارتفاع(نزدیک پنجره) تا بلندترین ارتفاع(نزدیک هسته داخلی ساختمان) است. این روش، بازترین فضاها را در کنار پنجره ها و بسته ترین یا خصوصی ترین فضاها را در هسته مرکزی ساختمان قرار می دهد. ضمناً از آنجا که فضاهای باز معمولاً فضاهای کاری مشترک یا جایگاههای فردی کارکنان دائم اداری و دفتری اند، این شیوه، به فضای داخلی، افقی ویژه با ساختاری متنوع و دارای ارتفاعات و اندازه های مختلف می بخشد که از لحاظ بصری به خوبی هدایت گر افراد است.
راه دیگر استفاده از نور طبیعی در فضاهای داخلی، امکان عبور نور از داخل دیوارها است. استفاده از خلاقانه از قطعات شفاف و مات شیشه، بخصوص در جداکننده هایی موازی با پنجره های پیرامونف سبب پدید آمدن محیطی روشن، دلباز و قابل نفوذ می شود و در عین حال می تواند طوری طراحی شود که نیاز در خلوت بودن افراد ر نیز تأمین کند.
نور مصنوعی
با فراهم شدن منابع نوری و توزیع گسترده نیروی برق استفاده از نور مصنوعی در ساختمان به صورت جزئی جدا نشدنی از معماری دراخلی درآمده است و برای ایجاد میطی منایب تر معمار داخلی با استفاده از سیستمهای روشنایی اقدام به طراحی می نماید. در حقیقت از ابزار روشنایی تنها برای روشن نمودن محیط استفاده نمی شود، بلکه باید تنظیم را برای ایجاد محیط بصری مناسب نیز انجام داد.
نور مصنوعی با اختلالات خلقی یعنی افسردگی و آشفتگی(مانیا) رابطه دارد. اغلب زنان در زمستان دچار افسردگی خفیف و در تابستان دچار مانیای خفیف می شوند. این امر احتمالاً پاسخس به نورهای مصنوعی است. از این رو در طراحی فضاهای اداری خصوصاً بخشهای مربوط به کارمندان زن، بهتر است پنجره ها(حداقل در زمستان) جنوبی بوده، نور گیر هایی تعبیه شود که مواقع لزوم بتوان از حداکثر نور خورشید استفاده کرد.
افزایش روشنایی در حدی که به علت تابش شدید یا کاهش وضوح محرکهای دیداری باعث کاهش عملکرد شود، مضر است و باغث تطابق چشمی زودگذر شده از حساسیت دید می کاهد.
سطح پایین نور به صبحت بیشتر و تکلم آرامتر حاضرین و استفاده کنندگان از نورمذکور منجر می شود.
کنترل مقدار روشنایی، تسهیل کننده عملکرد تعاملهای لازم خواهد بود و رضایت بیشتری برای کارمندان فراهم خواهد آورد.
توزیع نور در زیبایی محیط مؤثر است. استفاده از تعدادی لامپ کم نور در نقاط مختلف، مناسبتر از قراردادن یک لامپ پرنور در وسط اتاق است بعلاوه نور باید ویژگیهای ساختمان نظیر انحنای طاق، شکل ستون، بافت درشت دیوار، سطح نرم کف یا نقش دلپذیر قسمتهای قسمتهای چوبی را مشخص سازد.
بطور خلاصه توجه به نکات ذیل برای طراحی نور ضروری است:
کشیدن نقشه فضای داخلی بر روی کاغذ شطرنجی برای مشخص کردن محل اشیاء و فضاهای تاریک- روشن.
تعیین مناطق خطر و رعایت نورپردازی دقیق برای آن مناطق.

مطلب مرتبط :   منابع پایان نامه درموردخانواده ها، بهداشت روان، سلامت روان

دیدگاهتان را بنویسید