منابع پایان نامه درمورد روش پژوهش، نرم افزار، اطلاعات مربوط

هدفهای تحقیق و شناخت علمی آن میسر نخواهد بود مگر زمانی که با روش درست صورت پذیرد. به عبارت دیگر تحقیق از حیث روش است که اعتبار مییابد، نه موضوع تحقیق. روشهای تحقیق به عنوان هدایت گر جستجوهای علمی در جهت دستیابی به حقیقت میباشند (خاکی،1384: 155). دکارت در اثرش “گفتار در روش”، روش را راهی میداند که به منظور دستیابی به حقیقت در علوم باید پیمود. در عرف، روش را مجموعه شیوهها و تدابیری دانستند که برای شناخت حقیقت و برکناری از لغزش به کار برده میشود. به طور دقیقتر روش را میتوان:
– مجموعه طرقی که انسان را به کشف مجهولات و حل مشکلات هدایت میکند.
– مجموعه قواعدی که هنگام بررسی و پژوهش واقعیات به کار میروند.
– مجموعه ابزار یا فنونی که آدم را از مجهولات به معلومات راهنمایی مینماید دانست (ساروخانی، 1380؛ 24). فرایند روش تحقیق علمی به مجموعه مراحل منظم و پیوسته اطلاق میشود که امر تحقیق را از آغاز تا پایان امکان پذیر مینماید. فرایند روش تحقیق علمی شامل مراحل کلی است که هر مرحله خود نیز دارای خرده فرایندی شامل مراحل ریزتر است که عملیات و اقدامات متناسب با آن انجام میگیرد. اصل اساسی روش تحقیق، رعایت ترتیب و نظم فرایند کلی و خرده فرایندهای هر مرحله است تا تحقیق علمی را در کوتاه ترین زمان ممکن و با کمترین آسیبها در زمینه کشف مجهول و کشف راه حل مساله عملی میسازد (حافظ نیا،48:1382). در این فصل به موضوعاتی از قبیل روش تحقیق مورد استفاده در این پژوهش، جامعه آماری، حجم نمونه، شیوه نمونهگیری، ابزار گردآوری دادهها، همچنین فرایند جمعآوری اطلاعات، اعتبار و روایی ابزار اندازهگیری و روش تجزیه و تحلیل دادهها خواهیم پرداخت.
3-2- روش پژوهش:
بر این اساس روش پژوهش وسیله یا طریقه تعیین این امر است که چگونه یک گزاره پژوهش مورد تأیید قرار می گیرد یا رد می شود (بازرگان و دیگران، 1384: 22). منظور از انتخاب روش انجام پژوهش این است که مشخص کنیم، چه روش پژوهشی برای بررسی موضوع خاص لازم است (خلیلی، 1378: 56)
در این پژوهش روش به کار گرفته شده، روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی می باشد. در واقع در این پژوهش ما به بررسی رابطه بین سبکهای عشق ورزی و ویژگیهای شخصیت با کیفیت زندگی زوجین ناسازگار با استفاده از روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی می پردازیم.
3-3- جامعه آماری پژوهش :
جامعه آماری4 مجموعهای از تمام افرادی است که در تعدادی از ویژگیهای در نظر گرفته شده همسان هستند (فرانکفورد و نچمیاس، 1381: 257). جامعه آماری پژوهش حاضر، کلیه زوجین ناسازگار شهر رفسنجان تشکیل می دهند که بر اساس نمونه گیری احتمالی از شانس برابری جهت قرار گرفتن در نمونه آماری برخوردارند. در واقع جامعه آماری در این پژوهش زنان و مردانی هستند که در زندگی شان بدلیل یکسری مشکلات با یکدیگر ناسازگار هستند. یعنی نمونه ها از بین زوجینی انتخاب می شوند که با یکدیگر ناسازگار هستند. از این رو در جهت هدف تحقیق، زوجین ناسازگاری که به مراکز مشاوره شهر رفسنجان مراجعه نموده اند؛ به عنوان جامعه آماری تحقیق حاضر انتخاب شده اند.
3-4- روش نمونه گیری:
نمونه گیری یکی از مراحل اساسی و مهم پژوهش و یکی از اجزاء محوری و کلیدی روش کار در هر تحقیقی است. نمونه گیری یک فرایند یا تکنیکی است که نمونه های مناسب را از یک جمعیت مشخص که جامعه پژوهش نامیده می شود، انتخاب می کند و با بررسی یا ارزیابی این نمونه ها، نتایج یا یافته ها را به کل جمعیت تعمیم میدهد. در این تحقیق برای نمونه گیری، از روش نمونه گیری هدفمند استفاده می شود. در واقع نمونه ها از آزمودنیهای خاص (زوجین ناسازگار) انتخاب شده اند. به این صورت که با کمک تعدادی از پرسشگران، 61 نفر از زوجین ناسازگاری که به مراکز مشاوره شهر رفسنجان جهت حل اختلافات زناشویی خود مراجعه کرده بودند؛ انتخاب و ابزار سنجش در اختیار آنان قرار گرفت.
3-5-ابزار گردآوری اطلاعات:
در تحقیق حاضر از میان تکنیکهای گردآوری اطلاعات از پر کاربردترین آنها یعنی پرسشنامه5 استفاده می شود. “پرسشنامه تکنیک بسیار ساختمندی برای گردآوری دادههاست که در آن از هر پاسخگویی مجموعه یکسانی از پرسشها پرسیده میشود” قابل ذکر است که پرسشنامه مذکور حاوی اطلاعات مربوط به متغیرهای زمینهای و اطلاعات مرتبط با شاخصهای تعریف شده برای متغیرمستقل (سبکهای عشق ورزی و ویژگیهای شخصیت) و وابسته (کیفیت زندگی) میباشد. برای سنجش سبکهای عشق ورزی از پرسشنامه استرنبرگ (1989) که دارای ابعاد سه گانه می باشد؛ استفاده شده است و برای سنجش ویژگیهای شخصیت از پرسشنامه NEOPI-R که دارای پنج بعد می باشد استفاده شده همچنین برای بررسی کیفیت زندگی نیز از پرسشنامه کیفیت زندگی WHOQOL-BREF که دارای 4 بعد می باشد استفاده شد. قابل ذکر است که اعتبار و روایی ابزارهای مورد استفاده در تحقیق حاضر در تحقیقات قبلی مورد تایید قرار گرفته است.
3-6- اعتبار (روایی)واعتماد(پایایی) ابزار سنجش:
3-6-1- اعتبار تحقیق
مقصود این است که آیا ابزار اندازه‌گیری موردنظر می‌تواند ویژگی و خصوصیتی که ابزار برای آن طراحی شده است را اندازه‌گیری کند یا خیر؟ به عبارت دیگر مفهوم روایی( validity ) به این سوال پاسخ می‌دهد که ابزار اندازه‌گیری تا چه حد خصیصه مورد نظر را می‌سنجد(دواس، 1376: 92). پرسشنامه‌ای (یا بطور کلی ابزار اندازه‌گیری) که مثلا برای ارزیابی “سبکهای عشق ورزی” طراحی شده ولی پرسش‌هایش به گونه‌ای طراحی شده‌اند که “سبکهای دلبستگی” را ارزیابی می‌کند اعتبار ندارد (هرچند ممکن است بررسی‌های آماری، روایی مطلوب آن را نشان دهد) همین‌طور پرسشنامه‌ای که همه وجوه موضوع مورد تحقیق را در بر نگیرد قطعا دارای اعتبار مطلوبی نیست. نظر کارشناسان و خبرگان می‌تواند کمک خوبی برای بهبود روایی ابزار اندازه‌گیری باشد. موضوع روایی از آن جهت اهمیت دارد که اندازه گیری‌های نامتناسب می‌تواند هر پژوهش علمی را بی ارزش سازد. متاسفانه در اغلب تحقیقات دانشگاهی در کشور ما به اعتبار ابزار تحقیق توجه کافی نمی‌شود. از این رو در تحقیق حاضر برای سنجش اعتبار، از اعتبار صوری استفاده شده است. زیرا محققان قبلی بر ابزار مورد سنجش جهت ارزیابی و بررسی موضوعات مورد نظر مورد تایید قرار گرفته اند.
3-6-2- پایایی تحقیق:
برای تعیین پایایی ابزار اندازه‌گیری شیوه‌های مختلفی وجود دارد از جمله روش اجرای دوباره (بازآزمائی)، روش موازی(همتا)، روش تنصیف(دو نیمه کردن)، روش کودر، ‌ریچاردسون و روش آلفای کرونباخ. مشهورترین ضریب اعتبار از طریق یکبار اجرای آزمون توسط کرونباخ ارائه شده است که به ضریب آلفای کرونباخ معروف است. این روش برای محاسبه هماهنگی درونی ابزار اندازه‌گیری از جمله پرسشنامه به کار می‌رود. در این ابزار پاسخ هر سئوال می‌تواند مقادیر عددی مختلف را اختیار کند. (سرمد و بازرگان: 1376؛ 169). ابزاری که برای جمع آوری داده ها مورد استفاده قرار میگیرد درمرحله نخست باید از روایی ( اعتبار ) برخوردار باشند و درمرحله دوم باید پایایی ( اعتماد ) داشته باشند . پایایی قابلیت تکرار روش یا ابزار اندازه گیری است . اگر روشی از روایی برخوردار نباشد ، داده های گردآوری شده اعتبار نیز نخواهند داشت. قبل از بکارگیری ابزارهای اندازه‌گیری لازم است پژوهشگر از طریق علمی، نسبت به روا یی بودن ابزار اندازه‌گیری مورد نظر و پایایی آن (که مکمل هم به حساب می آیند) اطمینان نسبی پیدا کند. بدینسان در مجموع پایایی و روایی با این امر سر و کار دارد که ابزار اندازه‌گیری در شرایط یکسان تا چه اندازه نتایج یکسانی به دست می‌دهد. به عبارت دیگر، “همبستگی میان یک مجموعه از نمرات و مجموعه دیگری از نمرات در یک آزمون معادل که به صورت مستقل بر یک گروه آزمودنی به دست آمده است” چقدر است. به بیان دیگر اگر ابزار اندازه‌گیری را در یک فاصله زمانی کوتاه چندین بار به یک گروه واحدی از افراد بدهیم نتایج حاصل نزدیک به هم باشد. برای اندازه‌گیری روایی شاخصی به نام ضریب آلفا استفاده می‌کنیم. دامنه ضریب آلفا از صفر تا 1+ است. ضریب آلفای صفر معرف عدم پایایی و ضریب آلفا یک معرف پایایی کامل است. “پایایی کامل” واقعاً به ندرت دیده می‌شود و در صورت مشاهده قبل از هر چیز باید به نتایج شک کرد. برای محاسبه ضریب پایایی ابزار اندازه‌گیری، شیوه‌های مختلفی به کار برده می‌شود(کرلینجر،45:1383). نرم افزار spss یکی از نرم افزارهای متداول برای تعیین پایایی با یکی از روش‌های فوق ( و معمولا روش آلفای کرونباخ) می‌باشد. در تحقیق حاضر برای آزمون پایایی پرسشنامه،از روش آلفای کرونباخ استفاده گردید. برای این منظور چون ابزار تحقیق حاضر استاندارد بوده و در تحقیقات قبلی مورد استفاده قرار گرفته ضریب آلفای کرونباخ متغیرها سبکهای عشق ورزی، ویژگیهای شخصیت و کیفت زندگی در جداول ذیل آورده شده است.
جدول شماره 3-1 پایایی مربوط به پرسشنامه سبکهای عشق ورزی استرنبرگ
متغیر
ابعاد
گویه
ضریب آلفا
سبکهای عشق ورزی
صمیمیت
15
66/0
هوس
15
92/0
تعهد
15
77/0
آلفای کل پرسشنامه= 92/0
جدول شماره 3-2 پایایی مربوط به پرسشنامه ویژگیهای شخصیت (مک کری و کوستا در سال 1985)
متغیر
ابعاد
گویه
ضریب آلفا
ویژگیهای شخصیت
روانژندی
12
83/0
برونگرایی
12
75/0
انعطاف پذیری
12
80/0
دلپذیر بودن
12
79/0
مسئولیت پذیری
12
79/0
آلفای کل پرسشنامه=92/0
جدول شماره3-3 : مربوط به پایایی پرسشنامه کیفیت زندگی سازمان جهانی بهداشت
متغیر
ابعاد
گویه
ضریب آلفا
کیفیت زندگی
سلامت جسمانی
7
79/0
سلامت روانی
6
88/0
سلامت اجتماعی
3
55/0
سلامت محیطی
8
85/0
آلفای کل پرسشنامه=84/0
3-7- روش اجرای پژوهش:
برای اجرای این تحقیق ابتدا مطابق با اهداف و فرضیه های پژوهش، سئوالاتی در قالب پرسشنامه طراحی شد که کلی? متغیرهای وابسته و مستقل تحقیق در آن مورد سنجش و اندازه گیری قرار گرفتند. این پرسشنامه قبل از اجرا در جامع? آماری این تحقیق، به صورت آزمایشی و نهایی در مطالعات دیگری در جامعه های آماری متنوعی، غیر از نمونه آماری تحقیق حاضر مورد آزمون قرار گرفته بودهاند. نتیج? اجرای آزمون این پرسشنامهها، در تحقیقات قبلی نشان داده که این پرسشناهه ها از روایی بالایی برخوردارند . از این رو، پرسشنامههای مذکور که از روایی و اعتبار برخوردار بوده اند وبا توجه به محاسبه مجدد روایی وپایایی پرسشنامه هادر تحقیق حاضر نیز مورد استفاده قرار گرفته اند. در این راستا سعی گردید پس از نهایی شدن پرسشنامه، این ابزار تحقیق در جامع? آماری زوجین ناسازگار به مرحل? اجرا گذارده شود. پس از جمع آوری اطلاعات ، با استفاده از نرم افزارSPSS، داده ها استخراج، طبقه بندی، توصیف و تحلیل می شود و در نهایت گزارش نهایی تحقیق بر مبنای یافته ها و نتایج تنظیم و تدوین خواهد شد. در واقع برای گردآوری اطلاعات، بعد از تهیه ابزار تحقیق، هماهنگی های لازم با مراکز مشاوره انجام شد. سپس پرسشنامه ها جهت اجرا بین زوجینی که برای رسیدگی به اختلافات خود به مراکز مشاوره شهر رفسنجان مراجعه نموده بودند؛ توزیع شد و در طی چند روز پرسشنامه ها تکمیل شد، در نهایت نیز پرسشنامه ها جمع آوری و برای استخراج اطلاعات آماده شدند.
3-8- روش تجزیه و تحلیل اطلاعات و روشهای آماری:
پس از جمع آوری اطلاعات، با استفاده از نرم افزارSPSS داده ها استخراج، طبقه بندی، توصیف و تحلیل شده و در نهایت گزارش نهایی تحقیق بر مبنای یافته ها و نتایج تنظیم و تدوین گردید. بدین منظور برای تجزیه و تحلیل داده ها می بایست به پرسش ها و فرضیات تحقیق

مطلب مرتبط :   مقاله رایگان درمورداطلاعات مالی، صورت های مالی، اندازه گیری، ویژگی های کیفی

دیدگاهتان را بنویسید