تحقیق درباره رونق اقتصادی و ارزیابی کیفی

دانلود پایان نامه

ریشه ی روناس به رنگ سرخ تیره ورنگ داخل آن سرخ روشن است. ابتداطعم شیرین دارد و سپس تلخ و گس می شود. ریشه 3 قسمت دارد :
1-مغز نازکی در میان ریشه که به رنگ زرد مایل به قرمز است .
جداری که مغز را احاطه کرده است. رنگ در این قسمت به صورت گلوکزید وجود دارد که به سهولت از سایر قسمت ها جدا می شود .
2-پوسته خارجی به رنگ تیره ی مایل به قهوه ای که بسیار نازک است و بافت مرده دارد (میراب زاده اردکانی،1388) .
3- روناس مولد یک نوع رنگ طبیعی حاوی رنگدانه های آنتراکینونی در ریشه و سلول های گیاهی آن می باشد. یک نوع از این رنگدانه های آنتراکینونی ، آلیزارین نام دارد که یکی از مهم ترین و ساده ترین رنگ های دندانه ای طبیعی میباشد و بنابراین جزء رنگ های دندانه ای محسوب میگردد و از آنجاییکه آلیزارین قدرت ظاهرکردن رنگهای مختلف برروی دندانه های گوناگون را دارامی باشد به آن رنگ پلی ژنیک گفته می شود(زمردیان،1377).
2-1-2 تاریخچه کشت روناس
کشت روناس دارای قدمت طولانی در کشور قلمداد می شود. یکی از قدیمی ترین منابع موجود در این زمینه که به کشت روناس هم پرداخته است کتاب آثار واحیاء یا آثار اخبار به زبان فارسی به تالیف خواجه رشید الدین فضل الله همدانی است. خواجه رشید الدین درتوصیف روناس (در آثار واحیاء با نام های رویناس ،رنیاس، ریناس یادکرده است).
به این ترتیب قدمتی لااقل 800 ساله برای کشت روناس در ایران به ویژه یزد واطراف آن می توان قائل بود. درآثار و احیاء به مطلبی هم در مورد فرآوری روناس پرداخته شده، با این مضمون که در منطقه ای از شابران تا دربند (احتمالادرقفقاز)ریشه های روناس که خواجه آنها را بیخ مینامد ، پس از کندن و خارج کردن از زمین در تنور های بزرگی که گرم شده اند قرار می گیرند تا پخته شوند در این صورت رنگ آنها بهتر می شود.
رنگ روناس از گذشته بسیار دور شناخته شده و مورد توجه بشر بوده است. درتورات و نوشته هایی که از قبر های فراعنه به دست آمده اند، به رنگرزی با روناس اشاراتی شده است (نوروزی،1389).
رنگ استخراج شده از ریشه روناس ، قرمز پر رنگ و با ثبات است و در رنگ کردن الیاف قالی که یکی از مهم ترین صنایع دستی و صادراتی کشور است مورد استفاده قرار گرفته است .
خانواده روناس عمدتا در مناطق گرمسیری ونیمه گرمسیری جهان و تعداد معدودی از گیاهان این خانواده در مناطق معتدله و سرد کشت می شود. بعضی از دانشمندان عقیده دارند ، تا قبل از شروع قرن شانزدهم هیچ گونه زراعی از روناس در اروپا وجود نداشته است. کشت روناس در برخی ازکشورهای شمال آفریقا مانند الجزایر ،تونس، لیبی، مصر ومراکش به صورت پراکنده انجام می گرفته و در برخی از نواحی آمریکای شمالی و استرالیا نیز این گیاه کشت می شده است. زراعت روناس در بسیاری از مناطق اروپا وآفریقا به منظور به دست آوردن ماده رنگی آلیزارین از ریشه آن بوده است. در کشورهای اروپایی مانند ایتالیا ،یونان ،هلند و مجارستان در قرن های 16تا 17 میلادی کشت روناس متدوال بوده است. درکشور فرانسه کشت روناس درقرن 18 میلادی معمول بوده است. متداول شدن کشت روناس در ایران به اوایل قرن 18 میلادی بر می گردد.
بیشترین سطح پراکندگی آن در کشورهای ایران ،چین ،ژاپن ،هندوکشورهای آسیای میانه بوده و احتمال زیاد بومی این نواحی است. زمانی که آلیزارین(ماده رنگی روناس) ازطریق تولید شیمیایی در صنعت تهیه شد ،کشت روناس در اروپا وآسیا و سایرنقاط جهان سیر نزولی یافت .
مطلب مرتبط :   منابع پایان نامه ارشد درمورد آلودگی صوتی و مصرف انرژی

این گیاه دراستان های یزد، مخصوصا شهرستان اردکان و بافق کشت می شود و جزوه گیاهان اصلی تناوب زراعی مرسوم در این مناطق است و در رونق اقتصادی و درآمد کشاورزان و اصلاح خاک آنها نقش موثری دارد .در روزگاران قدیم در استان های آذربایجان (شرقی و غربی)، اردبیل ،مرکزی، کرمان و فارس کشت می شده است. در باغات شهرستان های کرج و ساوه این گیاه به عنوان علف هرز مشاهده شده است و در استان فارس به عنوان یکی از گیاهان مرتعی وجود دارد که از نظر رنگ فاقد کیفیت است (میراب زاده اردکانی،1388).
میوه خانواده روناس دارای500 جنس و7000 گونه است. از جنس هاس مهم این خانواده می توانRubia, Asperula, Galium, Psychoteria رانام برد(سرپله و همکاران،1389) .
این گیاه بطور وحشی در منطقه مدیترانه از اسپانیاتا آسیای صغیر وهمچنین شمال آفریقا و برخی نواحی آسیا می روید . منشا اولیه آن خاور نزدیک و قفقاز بوده است .گیاه روناس در نواحی ایران اراک ،اطراف دماوند ، تبریز ، یزد ، خوی ، دیلمان و ارومیه می روید (رضایی، 1389).
گیاه روناس دارای مصارف اقتصادی، درمانی، صنعتی، علوفه ای است. درریشه روناس پیگمانهای آنتراکوئینون تولید می شود ،که یکی از آنها آلیزارین (2،1 دی هیدروکسی آنتراکوئینون )است. رنگ روناس از 2000 سال قبل از میلاد برای رنگرزی استفاده می شده است ویکی ازباثبات ترین رنگ های طبیعی قرمز متمایل به ارغوانی در صنعت فرش محسوب می شود. امروزه از روش های مختلف مانند کروماتوگرافی مایع برای ارزیابی کیفیت و ارزش اقتصادی آن استفاده می شود ، پودر روناس که برای رنگرزی استفاده می شود از ریشه روناس استخراج میگردد. اگرچه در پودرکردن ریشه از تمامی بخش های ریشه روناس استفاده می شود، ولی ماده رنگی بیشتر در بخش زنده و مغز ریشه آن وجود دارد و برای تهیه پودرخالص روناس قبل از آسیاب کردن کامل ریشه ، پوست خارجی آن را جدا می سازند (باغستانی،1369 ) .
2-1-3 کاشت ، داشت ، برداشت
مطلب مرتبط :   تحقیق رایگان درمورد شرکت‌های پذیرفته شده و بورس اوراق بهادار

جستجو در سایت ما :


2-1-3-1 خاک
روناس خاکهای عمیق و سبک (خاک شنی رسی) را به خاک های سنگین ترجیح داده ودراین نوع خاک هاریشه بهتری تولیدمی کند. توصیه شده است که در اراضی رسی خالص این محصول کشت نشود (رضایی و همکاران، 1389).
جفری (2002) اعلام کرد زمین هایی آهکی که دارای کربنات کلسیم می باشند روناس مرغوب تری از حیث کیفیت و میزان رنگدهی ماده رنگزا بدست می آید. در ایران بهترین نوع روناس ،روناسی است که در شن زار ها می روید. علاوه بر این هر چه ریشه روناس مدت زمان بیشتری در خاک بماند ، میزان ماده رنگزایی که از آن بدست می آید بیشتر و رنگ حاصله از آن پررنگ تر است .
2-1-3-2 آماده سازی زمین