نظریه واقعیت گرایانه

ما ً مرض روحی یا مریضی ذهنی رو قبول نداریم بنابر این مریض نمی تونه به این عنوان که مسئول رفتار خودش نیس هرطور که می خواهد رفتار کنه مریض فقطً مسئولیت گریزه.

کارکردن در زمان حال و به طرف آینده س ما درگیر گذشته مریض نمی شیم چون نمی توانیم گذشته ی اون رو تغییر بدیم و مریض هم محدود به گذشته اش نیس.

از چه سئوال می شه نه به چه دلیل – پرداختن به واقعیت ها

ما با بیماران رابطه ای مثل رابطه ی با خود برقرار می کنیم نه به عنوان پیکره های انتقالی .

– ایجاد پیوند عاطفی پایه کاره.

– مریض از خودش صحبت کنه نه از بقیه

– مریض نمی تونه از رفتارش گذشت کنه و ما هم هم اینکه .

– تغییر از رفتار شروع می شه به تدریج بینش هم ایجاد می شه.

– در مورد رفتارای بد با اون همدلی نمی شه.

در واقعیت درمانی بر ارزش های اخلاقی رفتار تأکید می شه و گسترش درست و نادرست پیوند عاطفی رو استواری می بخشه.مسئولیت پذیری اخلاق رو در دل خود داره – آزمایش رفتار شه – راه و روش ترکیبیه .

– آموزش موجب پیشگیری می شه.

به مریض واسه برآوردن نیازهایش راه های بهتری آموزش داده می شه. کمک به مریض موجب می شه ایشون الگوهای رضایت بخش تر رفتار رو پیدا کنه و همین موجب پیوند عاطفی بیشتر می شه، آموزش رفتار خوب بخشی از درمانه.( شولتز ،۱۳۸۱)

 

۲-۴-۴-۳-عناصر اصلی نظریه واقعیت درمانی

  1. توجه کافی و عاشقی کردن به کودکان، واسه سلامت روان اونا در آینده خیلی با اهمیته و دلیل مسئولیت پذیری اونا در آینده می شه.
  2. اخلاق یا درست و نادرست ، حق و ناحق اثری بسیار حیرت و عمیق در روند واقعیت درمانی داره.
  3. فرهنگ که پایه اون آموزش و پرورشه واسه شناخت واقعیت ها و پذیرش اون و برخورداری از سلامت روان، نقش اساسی داره.

 

۲-۴-۴-۴- اصول اساسی نظریه واقعیت درمانی

  1. آزمایش کردن رفتار (داوری کردن، مورد انتقاد گذاشتن خود)
  2. توان انتخاب (انتخاب) با فکر ی میان دو رفتار واقعیت گرایانه و نا واقعیت گرایانه(دلیل)

 

۲-۴-۴-۵- عوامل مؤثر در رشد (درمان)

سن:

سن رشد در این نظریه همه عمر گفته شده ولی ۱۰-۵ سالگی سنین (دوره حساس) بحرانی رشد ذکر کرده ان (۵ سال دوره ابتدایی).

و تلاش اصلی باید در مدرسه ابتدایی  انجام گیرد .

 

به چه دلیل این سن بهتره ؟

چون در این سن:

  1. از نظر اخلاقی کودک به مرحله عملیاتی رسیده و می تونه نتیجه های رفتارش رو بدست اومده و آزمایش کنه و از نظر گلبرگ تأیید اجتماعی کم کم دختر خوب ، پسر خوب براش مهم می شه و در مرحله (خرید و فروش) و خوبی در برابر خوبی، بدی در برابر بدی قرار داره. و هم اینکه در مرحله کارآیی در برابر پستی اریکسون (۱۱-۶) قرار داره و کودک میل به موفقیت و پیشرفت داره و هویت موفق (عزت نفس) شکل می گیرد اگه پستی اتفاق بیفته هویت شکست شکل می گیرد و هم اینکه در مرحله اخلاق دگرپیرو پیاژه قرار داره.
  2. از نظر عقلی کودکان در این مرحله از دید شناختی می تونن قادر به انجام عملیات منطقی براساس دلیل آوردن باشن و وقتی که نتونه با استفاده منطقی از قوای عقلانی خود نیازهایش رو رفع کنن به رفتار احساسی و آنی روی می بیارن (گناه کاری وانزوا).
  3. از نظر اجتماعی : در این سن نفوذ معلمان و همسالان خیلی با اهمیته به خاطر همین بحث الگو و مشاهده هم در یادگیری رفتار نقش داره (یادگیری اجتماعی بندورا).
  4. شکستی که باید درزمان سال های تحصیل متوقف شه در این سنین راحت تر از هر زمان دیگری قابل پیشگیریه در صورت شکست معمولاً می توان اون رو در پنج سال دوره ابتدایی از راه روش های آموزشی و پرورشی که منتهی به ارضای نیازای اساسی کودک می شن، اصلاح کرد.
  5. سن ۱۴-۷ سال سن عملیات عینیه. این کودکان می تونن از چیزی که عینیه مانند الگوبرداری، تقلید و مشاهده که فنون مؤثری واسه یادگیری هستن خزانه رفتاری خود رو پیشرفت ببخشند.
  6. در این مرحله سنی اسلام به دوره اطاعت و فرمانبرداری کودک اشاره داره.
این مطلب را هم بخوانید :  روانشناسی در مورد واقعیت درمانی

– چون دوره اطاعته پس می توان به ایشون معیارهای اخلاقی رو داد.

– چون پیروی پذیر و اطاعت پذیره، پس حرف شنوی بیشتری داره، بنابر این پذیرش مسئولیت پذیری بالا هستش پس انجام خیلی از کارا رو می توان به اون سپرد. (افزایش روحیه مشارکت پذیری ).

روحیه

– چون اثر رابطه دلبستگی بالاست می توان برنامه ریزی  واسه انجام امور مورد توجه به ایشون بدیم .

برنامه ریزی

– چون پیروی پذیر و اطاعت پذیره پس حرف شنوی بیشتری داره.

واقعیت درمانی در کجا انجام می گیرد:

مکان:

  1. مدارس
  2. مرکز بازپروری
  3. بیمارستان های روانی
  4. بیمارستان های عمومی
  5. کانون های اصلاح و تربیت
  6. مراکز مشاوره و روان درمانی
  7. روان درمانی

  8. در مطب های خصوصی

به چه دلیل مدرسه بهتره؟

چون گلاسر باور داره:

 

درمان بهتره در محیطی واقعی که زندگی فرد در اون جریان داره انجام گیرد، از همین رو مدرسه به دلیل اینکه یه مکان اجتماعی دارای فرهنگه در اولویت اول قرار می گیرد و واقعیت درمانی به صورت گروهی انجام می گیرد و به خاص اینکه آموزش های خاص دلیل پیشگیری می شه.

 

۲-۴-۵-خلاصه ای از عقاید در رابطه

  1. ظاهر شناختی کارل راجرز (۱۹۰۲) : برهمدلی با مریض، توجه مثبت نامشروط و خلوص، اراده آزاد، ظرفیت داخلی و توانایی تأکید دارن. (بر عقل تأکید نداره).

علم ظاهر شناختی، یعنی درک جهان داخلی فرد از تجربه هشیار .

رفتار  در میدون پدیداری یعنی همه چیزایی که یه نفر در هر لحظه تجربه می کنه.

شخص خود شکوفا  به طور همیشگی در حال تغییر و رشده و می کوشد تموم توانایی های بالقوه خود رو شکوفا کنه.

رشد یعنی حرکت به طرف جلو، آگاه بودن از خودمون ، آسون کردن و تحقیق رشد شخصیتی، اگه اینجور رشدی متوقف شه شخص ویژگی های خودانگیختگی، انعطاف پذیری و گشودگی نسبت به تجربه های تازه رو از دست می دهد.
این مطلب ، فقط تیکه ای از متن یه پایان نامه س . متن کامل پایان نامه در سایت zusa.ir هست.
خودپدیداری یعنی من فاعلی (خودم)

ظاهر شناس می گوید تمایل اصلی آدم یعنی حفظ و ارتقای خودپدیداری . یعنی عزت نفس بنیان رفتاره.

ناسازگاریا حاصل تهدیدشدن خود پدیداری هستن.

افراد واقعاً موافق کسائی هستن که بتونن هر نوع تجربه ای رو در میدون پدیداری خود جای بدن نه فقط تجربه هایی رو که با خود فکر اونا هم خوانی فوری دارن.

اگه موفق نشدم باید یکم بیشتر زحمت بکشم.

  1. نیاز به عشق و تعلق داشتن – آبراهام مازلو (۷۰-۱۹۰۸):

نیاز به عشق که شامل عرضه محبت و دریافت اون هستش، می تونه با داشتن یه رابطه گرم و صمیمی با شخصی دیگه ارضا شه. مزلو عشق رو با رابطه جنسی برابر نمی دونه. شکست در برآورده کردن نیاز به عشق به باور مزلو یکی از دلیل های بنیادی ناسازگاریه. نیازای شناختی یعنی نیاز به دونستن و فهمیدن و کنجکاوی رو مزلو ذاتی مطرح کرده.  حتی حیوانات بدون هیچ دلیلی فقطً به خاطر کنجکاوی ، فعالانه محیط خود رو کشف و دستکاری می کنن. یا آدمایی به قیمت زندگی خود در جستجوی علم بر می آیند. که حاصل اون رضایت ارضاست . مزلو به محبت در ۲ سال اول زندگی تأکید می کنه. اریکسون مسئله اعتماد رو مطرح می کنه و واقعیت درمانی می گوید آدمایی که قبل از مرحله مدرسه در خونه از محبت کافی بهره مند شده ان با احتمال خیلی کم هویت شکست پیدا می کنن. (تأیید بقیه، مقایسه اجتماعی، مثل سازی).

محبت

خود شکوفایی:  رشد استعدادهای بالقوه آدم و اینکه این نیاز، نیاز مادر می باشه چون همه نیازها آخرسر به خود شکوفایی ختم می شه، از ویژگی های افراد خودشکوفا، دیدن واقعیات همون گونه که هستن بدون قضاوت اونا. (هرگنهان و میتواچ،۱۳۸۲)

 

 

 

  1. خودکارآمدی – آلبرت بندورا ( ۱۹۲۵):

خود در راه و روش بندورا ساخت های شناختی هستن که رفتار رو تنظیم می کنن و خودکارآمدی به احساس عزت نفس و ارزش خود، احساس کفایت و کارآیی در برخورد با زندگی گفته می شه. بندورا خود مفید بودن رو درک ما از توانایی خود در تولید و تنظیم رویدادها در زندگی ما می دونه.

خودکارآمدی ضعیف احساس درموندگی، ناتوانی، غمگینی، نگرانی، شکست، و تنهایی رو بدنبال داره خودکارآمدی قوی احساس اعتماد به توانایی ها، همت در انجام تکالیف، سطح بالای کارکرد سخت کوشی رو بدنبال داره و انتظار موفقیت رو از خود دارن (هویت موفق گلاسر).

این مطلب را هم بخوانید :  مدیریت : کلید تواناسازی انسانی

  • به باور بندورا آدم موجودی اجتماعیه و رفتار اون باید در پرتو روابط اجتماعی بررسی شه.
  • آدم دارای ظرفیت های شناختی وسیعیه و می تونه درباره رابطه بین رفتار و نتیجه های اون فکر کنه و اون ها رو پیش بینی و آزمایش کنه.
  • در عین حال هر آدم دارای نظام خود نظم بخشیه که با استناد به اون کارا و رفتار خود رو آزمایش می کنه. این آزمایش بر کارکرد اون و به دنبال اون بر محیط زندگی اون اثر می گذارد .
  • بندورا تعامل چند جانبه میان فرد، محیط و رفتار رو «جبرگرایی دوطرفه» نامیده س که از میون این سه عامل فرد از بقیه مهمتره یعنی در آخرً این فرده که با بهره گرفتن از روند خود نظم بخشی شخصاً معیارهایی رو واسه رفتارای خود تعیین می کنه.
  • هم اینکه بندورا باور داره که افراد منتظر نتیجه عملشون هستن و کارکرد فرد به تقویت یا جایزه وابسته به خاص در کار تقلید.

  1. وجود گرایی (معنادرمانی) – ویکتور فرانکل :

براساس ادعای وجود گرایان مبنی بر اینکه در طبیعت آدم به شکل ذاتی معناجویی هست، ویکتور فرانکل نظریه معنا درمانی خود رو ارائه داد.

معنا درمانی : فرانکل می گوید افراد در قبال زندگی مسئولیت و وظایفی دارن یعنی پیدا کردن معنی حال و نگاه به آینده رو که اهمیت حیاتی داره.

فرانکل تأکید زیادی بر مسئولیت پذیری فرد داره.

  1. تفکر عقلانی عاطفی – آلبرت اِلیس :

آدم ها رو باید با تفکر غیرمنطقی شون مواجه کرد

تفکر منطقی، رفتار منطقی رو به دنبال داره (اصلاح تفکر غیرمنطقی و غیرواقع بینانه) فرض الیس بر اینه که خیلی از شکل های جور واجور مشکلات عاطفی نتیجه الگوهای تفکر غیرمنطقیه. این الگو ها به وسیله افراد مهم زندگی فرد و فرهنگ و جامعه تقویت می شه. رفتار منطقی به درد بخور و ثمربخشه و رفتار غیرمنطقی نارضایتی و پوچی رو به دنبال داره.

  1. گشتالت درمانی پولز[۱]: (جنبش آدم گرا – وجود گرا)

  • دکتر عامل تسریع کننده س.
  • گشتالت درمانی بر آگاهی، تجربه، حالا، مسئولیت پذیری متکیه.
  • بازی های گشتالتی: تکرار عبارات مهم ، نقش بازی کردن ، اول رفتار رو بکنه .

  1. راه و روش تاب بیاری:

در راه و روش تاب بیاری محققان در تحقیقات خود در پیدا کردن خیلی از آدم ها که در برابر آسیب قرار گرفته ان. می تونن به سلامت از اون برگذرند و حتی به رشدی بیشتر از قبل برسن. به خاطر همین اونا این موضوع به ذهنشون رسید که اگه بشه ویژگی های تاب آورانه ای این آدم ها رو شناخت می توان از این ویژگی ها در آموزش بقیه به خاص در زمان کودکی و نوجوونی، استفاده کرد.

سه نکته در تاب بیاری مهمه:

  • تاب بیاری یه روند در زندگی واقعیه. نه داشتن فهرستی از ویژگی ها
  • همه آدم ها دارای توانایی تاب بیاری هستن اما رفتار تاب آورانه اکتسابیه و یاد گرفته می شه.
  • بعضی از ویژگی های تاب بیاری درونیه و آدم اون رو داره یا می تونه بدست آورد. اما بعضی از ویژگی های دیگه اون فقط با پرورش آدم در محیطی تاب آفرین مانند خونواده و مدرسه به دست میاد.

پیوند جویی اجتماعی، مرزبندی رو و پیوسته، مهارت های زندگی به کار گیری این راه و روش (تاب بیاری) به این معنیه که به علم آموزان، خونواده های اونا و کارکنان مدرسه مسئولیت داده می شه و واسه اونا فرصت هایی جفت و جور می شه تا بتونن در حل مشکلات، تصمیم گیری ها و برنامه ریزی و کمک کنی به بقیه مشارکت فعال داشته باشن.

  1. نظریه روانی – اجتماعی اریکسون :

هویت و اعتماد:

فرد (نوجوون) وقتی به احساس هویت دست می یابد که ارزش های خود رو انتخاب و نسبت به افراد خاصی احساس وفاداری کنه وفاداری فقطً به معنی ظرفیت آدم واسه اعتماد به بقیه نیس ظرفیت فرد واسه قابل اعتماد بودن رو هم در بر داره.

اعتماد در مورد پیوندجویی بین کودک و مادر ایجاد می شه که دو طرفه و تعاملی می باشه.

[۱] polez